header stallingmedewerkers utd.

Tot ergens in 2012 was fietsenstallingen.com online. Die website was van de VSRE, de Vereniging van Stationsrijwielshop Exploitanten. De vereniging had dat jaar 67 leden die een rijwielshop bij een NS-station uitbaatten. De vereniging regelt rechtsbijstand voor de leden in hun onderhandelingen met de NS over de oprotpremie. De NS pakt elk jaar een paar stallinghouders tegelijk aan of dreigt dat te doen. Contracten met particuliere exploitanten worden soms opgezegd en op het laatste moment toch weer verlengd. Eigenaren en personeel weten daardoor zelden waar ze met de NS aan toe zijn. 

zeldzaam

Particuliere eigenaars van stationsrijwielstallingen zijn sinds 2012 steeds zeldzamer geworden. In hun plaats zijn organisaties gekomen die zeggen "mensen met een achterstand tot de arbeidsmarkt" te willen "helpen naar betaald werk". Het gaat om reïntegratie voor mensen met een (bijstands)uitkering, die gedwongen kunnen worden op straffe van korting op hun uitkering een tegenprestatie te verrichten.
Van een extra vergoeding voor overwerk, laat staan een CAO, is in die gevallen geen sprake.

Omdat niet alle gemeenten even streng zijn of gegadigden weten te vinden voor dit "werk" en omdat stallingen vaak veel uren per dag open zijn, moeten sommige reïntegratiebedrijven mensen via uitzendburo's inhuren. Vaak zijn dat 65-plussers die het loon bovenop hun AOW krijgen. Zij worden ook niet volgens de CAO betaald, maar krijgen op hun tientje per uur na 18:00 uur +20% en in de weekenden +40%. 
Het is voor hen een leuke bijverdienste bovenop hun AOW, die daarmee een basisinkomen wordt.

reïntegratie?

Het spreekt voor zich dat het UWV of een gemeente betaalt voor de begeleiding bij deze "reïntegratie". Daarnaast zijn er ook exploitatiekosten die in rekening kunnen worden gebracht bij de eigenaar van de stalling. In het geval van stationstallingen is dat de NS. Ook voor de daar verrichtte reparaties aan OV-fietsen betaalt de NS een vaste vergoeding.

We hebben geen totaaloverzicht nog, maar het zal duidelijk zijn dat er met deze deal tussen reïntegratiebedrijven en de NS een verschuiving heeft plaatsgevonden: de geldstromen lopen naar een paar BV's, die onder het mom van "hulp aan mensen met een achterstand" teren op gelden die goeddeels afkomstig zijn van het UWV en andere uitkeringsinstanties.
Het lijkt er verdacht veel op dat niet langer de fietsenstallingen worden geëxploiteerd, maar de mensen met een veronderstelde achterstand op de arbeidsmarkt.

Fietsenstallingen die door die clubs zijn overgenomen, zijn het afvoerputje van de arbeidsmarkt geworden.

het kan en moet beter!

Maar het kan ook anders. De werknemers van de fietsenstallingen die de gemeente Rotterdam uitbaat, zijn spekkoper in de branche. Niet alleen hebben ze een vast contract, maar ze krijgen ook onregelmatigheidstoeslagen van 20, 40 en 60% op hun zeer redelijke loon. Ook krijgen ze winter- en zomerkleding van de zaak, een tegemoetkoming op hun ziektekostenverzekering en kunnen ze de contributie aan hun sportclub terugkrijgen. Hun maandinkomen is ruim twee keer zo hoog als dat van de reïntegrerenden voor exact hetzelfde werk.

Stallingen die nog wel door particulieren worden uitgebaat, nemen het niet altijd even nauw met de CAO. Zo worden bijvoorbeeld in sommige gevallen fietsenmakers volgens de extra 80 cent van artikel 28 beloond, terwijl zij volgens de CAO recht hebben op een veel ruimere toeslag voor overwerk (30% voor avondwerk, 50% voor nachtwerk). Stallingspersoneel wordt in sommige gevallen helemaal niet volgens de CAO betaald.

sociale werkplaats

Kortom: er is weinig lijn in de beloningen voor stallingsmedewerkers te ontdekken. Er wordt zowel naar boven als naar beneden fors van de CAO afgeweken. In een groeiend aantal gevallen gaat het om reïntegratie en is er helemaal geen CAO-conforme beloning. Een fietsenstalling wordt dan gewoon een sociale werkplaats.

Als we het diplomatiek stellen, dan is de term "onwenselijke situatie" van toepassing. Als we het in gewonemensentaal stellen dan is het gewoon een zooitje. Iedereen doet maar wat en door de reïntegratiebedrijven is er geen enkele salarisbodem in deze branche meer te ontdekken. In de tussentijd strijdt een aantal holdings om de sterk groeiende stallingsmarkt en gaat er met de poen vandoor.
Wanneer de NS een stalling gunt aan zo'n reïntegratiebedrijf, is dat voor 4 jaar waarna er een nieuwe aanbesteding wordt gedaan. Het lijkt onwaarschijnlijk dat degene die zijn personeel het best betaalt die aanbesteding wint.
Ook van die kant is er dus ook een negatieve druk op de beloning.

NS ♥ BOVAG?

Deze ontwikkeling is in gang gezet door de NS, die nu dus ook indirect belang heeft bij het door ons gehate artikel 28, omdat het bijdraagt aan het beperken van de kosten van de stallingen. Dat artikel staat in een CAO die wordt afgesloten door de BOVAG, de vertegenwoordigers van de motorvoertuigenbranche. En dat is dus ook de branche waar de NS met staatsteun mee concureert om marktaandeel in de mobiliteit...

Kan het nog gekker?